Zapalenie błony śluzowej pochwy występuje stosunkowo rzadko. Najczęściej zapalenie tego narządu powodowane jest przez drobnoustroje dostające się z zewnątrz. Okazją taką jest np. akt krycia. Jednak szeroko rozpowszechnione u samców ropne zapalenie napletka, rzadko tylko jest przyczyną zapalenia pochwy u suk.W zapaleniu pochwy pojawia się szklisty lub żółty, śluzowaty wyciek z dróg rodnych, który suki najczęściej zlizują. Ogólny stan nie ulega jednak zmianie. Ponieważ jednak zapalenie pochwy może być związane ze schorzeniem macicy (ropomacicze) wskazane jest udanie się z suką do lecznicy, w celu dokładnego jej badania. Samo zapalenie pochwy nie jest groźnym schorzeniem i daje się szybko wyleczyć m.in. przez płukanie niedrażniącym środkiem odkażającym.

Zapalenie płuc bardzo często rozwija się z nieżytu oskrzeli (> zapalenie oskrzeli), tak że w zasadzie przyczyny wywołujące obie choroby są podobne. Jeżeli siły obronne organizmu są osłabione, np. wskutek przeziębienia, przemęczenia,  zarobaczenia lub innych chorób, to drobnoustroje namnażają się w tkance płucnej i rozpoczynają tu dzieło zniszczenia. Szczególnie narażone są psy młode i stare oraz osłabione. U psów młodych zapalenie płuc najczęściej związane jest z —> nosówką.
Przy dostaniu się płynu do płuc, np. podczas nieostrożnego zadawania lekarstwa dochodzi do zapalenia zachłystoweg o. Jeżeli dołączą się bakterie gnilne, wówczas rozwija się zgorzelinowe zapalenie płuc, tj. gnilny rozkład tkanki płucej. Ta postać zapalenia płuc z reguły kończy się śmiercią zwierzęcia.
Znane są różne postacie zapalenia płuc. Najczęściej spotyka się zapalenie nieżytowe. Proces chorobowy w tej postaci obejmuje najpierw niewielki odcinek jednego płata płuc. Produkty zapalne, jak ropa, śluz i kruszywo komórkowe zbierają się wpęcherzykach płucnych i zasklepiają je. Poprzez silnie rozgałęziony system kanalików drzewa oskrzelowego (> zapalenie oskrzeli nieżytowe) wydzielina zapalna oraz drobnoustroje dostają się do dalszych części płuc i wytwarzają nowe ogniska zapalne.
Wskutek zlewania się takich ognisk proces chorobowy obejmuje większą część płuc. Kiedy dochodzi do wyzdrowienia, to produkty zapalne częściowo są wchłaniane przez organizm, a częściowo wykrztuszane. Mniej pomyślnym zakończeniem jest pozostanie włóknika w pęcherzykach płucnych, gdyż wskutek jego zbliznowacenia” zostaje zamknięte światło kanalików i ta część płuc nie może już brać udziału w wymianie gazowej.
Nieżytowe zapalenie płuc może trwać wiele tygodni. Choroba znacznie wyniszcza siły organizmu, co doprowadza do wychudzenia i trwałego krótkiego oddechu. Ciepłota ciała jest znacznie podwyższona, przynajmniej na początku choroby, co powoduje zaburzenia w czynności układux krążenia. Pies jest osowiały, obojętny i pozostawia nietknięte jedzenie.
Oprócz tych ogólnych objawów występuje męczący kaszel oraz śluzoworopny wypływ z nosa. Oddechy są przyspieszone i osłabione.
Rokowanie w tej chorobie zależy od ogólnego stanu chorego psa, długości jej trwania i okresu rozpoczęcia leczenia. Im wcześniej zostaną zastosowane odpowiednie środki lecznicze, tym widoki na wyzdrowienie są lepsze (> chemioterapia), stąd jak najszybciej należy udać się do lekarza wet.
Właściciel psa powinien zadbać, by przebywał on w ciepłym, dobrze wietrzonym pomieszczeniu, gdyż ze względu na utrudnione oddychanie potrzebuje stale jak najwięcej świeżego powietrza. Ponadto klatkę piersiową  można  nacierać  spirytusem kamforowym lub gorczycowym (* zapalenie oskrzeli nieżytowe) i robić na nią okłady (ręcznik frotte zwilża się tak gorącą wodą jak tylko pies może wytrzymać i na to kładzie się ceratkę lub folię nieco szerszą niż wilgotny okład oraz wełniany szal, który spina się agrafkami). Okładu nie powinno się nakładać na dłużej niż pół godziny, gdyż później stygnie i zamiast rozgrzewać chłodzi. Stosuje się też tzw. okład Priessnitza, jest to zimny mokry okład, który pod wpływem ciepła wydzielanego przez ciało ogrzewa się i później nagrzewa klatkę piersiową. Pozostawia się go do 1/2 godziny. Okład taki można stosować 1—2 razy dziennie. Po tym trzeba psa starannie wytrzeć do sucha i przykryć kocykiem. Zimne okłady wskazane są w ostrym przebiegu zapalenia płuc, w czasie wysokiej gorączki. W innych postaciach choroby stosuje się okłady gorące. Okłady mają spowodować przekrwienie płuc i tym samym wchłonięcie płynu wysiękowego gromadzącego się w płucach. Jeżeli stan ogólny zwierzęcia na to pozwala stosuje się też dodatkowo inhalacje (> zapalenie krtani).
Treściwe odżywianie chorego psa ułatwia podtrzymanie sił obronnych organizmu. Powinien on otrzymywać mleko z jajkiem oraz glukozę, zupę na mięsie, posiekane mięso (surowe lub pieczone). W celu pobudzenia czynności serca i układu krwionośnego podaje się mocną herbatę, czarną kawę i odrobinę (!) alkoholu (koniak, wino czerwone). Przy całkowitym odmawianiu przez psa przyjęcia pokarmu — trzeba go przymusowo żywić.
Środki hamujące kaszel można stosować tylko w początkach choroby, tj. Jpóty, póki napady kaszlu są bolesne i męczące. Później stosuje się środki rozluźniające kaszel i umożliwiające oczyszczenie dróg oddechowych. O tym jednak musi zdecydować lekarz wet.

Zapalenie pęcherza moczowego wywołują różne przyczyny. Przede wszystkim może ono rozwinąć się wskutek zakażenia. Drobnoustroje dostają się do pęcherza z zewnątrz przez cewkę moczową lub z nerek przez moczowody albo też przeniesione są wraz z krwią. Nierzadko do  powstania  schorzenia, podobnie jak  wielu innych chorób, przyczynia się przeziębienie. Podrażnienie nerek i pęcherza mogą też wywołać substancje wydalone z moczem, np. leki zawierające dziegieć lub terpentynę. Preparaty dziegciowe bywają stosowane w leczeniu egzemy. Trzeba więc zwracać uwagę, żeby zwierzę nie zlizywało leku, którym zostało posmarowane. U psów zdarzają się też kamienie moczowe, które swoją szorstką powierzchnią drażnią błonę śluzową pęcherza. Również mogą one utrudniać wydalanie moczu, który zalegając też drażni ścianę pęcherza.
Po wielu tygodniach lub miesiącach takiego drażnienia następuje zgrubienie ściany pęcherza. Stan zapalny tego narządu może być również następstwem urazu powstałego w czasie wypadku drogowego lub po pogryzieniu się psów. Silnie mętny i o ostrej woni mocz wcale jeszcze nie świadczy o zapaleniu pęcherza. Może być zmieniony z innych powodów. W celu poznania przyczyn zmian w moczu należy przeprowadzić jego badanie chemiczne i mikroskopowe. W zapaleniu pęcherza moczowego osad moczu zawiera liczne komórki i kryształy charakterystyczne dla tego schorzenia. Także w różnym stopniu wyrażone są objawy. Pies często przybiera postawę jak do oddania moczu, ale z minimalnym skutkiem. To parcie na mocz występuje szczególnie przy przewlekłych schorzeniach pęcherza i staje się nieprzyjemne dla właściciela, gdyż pies domaga się w nocy częstego wypuszczania na dwór. Zwierzęta przyzwyczajone do porządku zaczynają moczyć się w domu, nie mogąc się powstrzymać. Ogólne ciężkie zaburzenia, jak gorączka, brak apetytu, osłabienie występują rzadko — dopiero przy głęboko sięgającym procesie zapalnym lub stanach ropnych. W ostrym przebiegu choroby stwierdza się przy omacy waniu bolesność pęcherza.
Leczenie polega na stosowaniu środków hamujących procesy zapalne i leków bakteriobójczych, które wstrzykuje się lub wprowadza wprost do pęcherza. Niekiedy stosuje się płukanie pęcherza łagodnym środkiem odkażającym, nie drażniącym zbytnio błony śluzowej. Zależnie od potrzeby stosuje się też sulfonamidy, antybiotyki i inne preparaty! Przy kamieniach moczowych niekiedy konieczne jest operacyjne ich usunięcie.
Oprócz leczenia farmakologicznego stosuje się ciepłe suche okłady na dolną część brzucha i ogranicza ruch zwierzęcia. Obfite pojenie zwiększa ilość wydzielanego moczu, co umożliwia przepłukiwanie pęcherza. Dlatego należy umożliwić psu pobieranie dowolnej ilości płynów. Moczopędnie działają kawa zarówno prawdziwa, jak i zbożowa. Można ją więc podawać psu w małych ilościach. Wskazane jest stosowanie ziół moczopędnych, zwłaszcza naparu z liści mącznicy lekarskiej. Ziele to działa nie tylko moczopędnie, ale i odkaża drogi moczowe. Napar z niego ma jednak gorzki smak, tak że musi być szybko wlewany do pyska łyżeczką. Stąd korzystniejsze jest stosowanie gotowych preparatów aptecznych zawierających wyciągi z ziół.
Pokarm, jaki pies otrzymuje, nie może zawierać ostrych przypraw. Wskazanie to w ogóle dotyczy żywienia także i zdrowych psów, a nie tylko przypadków zapalenia pęcherza. W ostrych zapaleniach stosuje się zupy mleczne.

Ostrzewna, stanowiąca delikatną przejrzystą, błonę, wyściela jamę brzuszną (otrzewna ścienna) i otacza narządy wewnętrzne (otrzewna trzewna). Zapalenie narządów wewnętrznych,’ np. wątroby, jelit lub macicy, może z łatwością przenieść się na otrzewną. Jest to najczęstsza przyczyna zapalenia otrzewnej, w której prawie zawsze biorą udział bakterie. Czasami są to bakterie ropotwórcze, które z narządów przedostają się do jamy brzusznej. Rzadziej zapalenie otrzewnej wywołują drobnoustroje powodujące., określone choroby (najczęściej prątki gruźlicy).
Przyczyny  wystąpienia  zapalenia  otrzewnej  mogą  być  różne:
nagłe przebicie się ropy do jamy brzusznej z ropnia wątroby, pękknięcie zropiałej macicy, wpochwienie jelita, przebicie lub uszkodzenie jelita ostrym ciałem obcym itp. Szczególnie niebezpieczne są drążące ropnie macicy, które rozwijają się po zakończonej ciąży i w krótkim czasie mogą doprowadzić do padnięcia suki. Oprócz przyczyn wewnętrznych, mogą też występować zewnętrzne uszkodzenia powłoki skórnej drążące do jamy brzusznej, przez które do zewnątrz dostaje się brud i bakterie. Zdarza się tak nierzadko przy gryzieniu się psów, po wypadku drogowym oraz przy ranach postrzałowych na polowaniu.
W zapaleniu otrzewnej mogą występować bardzo różne objawy, zależne od przyczyny, przebiegu procesu chorobowego, od rodzaju i liczby czynników chorobotwórczych. Proces chorobowy może objąć całą otrzewną lub tylko niewielki jej odcinek. W obu przypadkach jest to ciężkie schorzenie, które nierzadko kończy się śmiercią zwierzęcia. W początkach choroby następuje silne przekrwienie otrzew, nej. Traci ona swój połysk i przezroczystość. Staje się mętna i pokryta wybroczynami.
Wnikające się do jamy brzusznej drobnoustroje i wytwarzane przez nie toksyny dostają się do krwiobiegu i doprowadzają do ogólnego zakażenia organizmu. W strefie zapalnej na otrzewnej odkładają się złogi włóknika, które później powodują przerost i sklejanie się jelit oraz innych narządów. Może też zbierać się w jamie brzusznej płyn surowiczy krwisty lub ropny.
Odpowiednio ciężkie do przebiegu schorzenia są też objawy. W ostrym zapaleniu otrzewnej występuje wysoka gorączka, całkowity brak łaknienia i silne bóle w jamie brzusznej, zwłaszcza przy dotykaniu ciała. Także każdy ruch wywołuje bóle, nawet przy oddychaniu, wskutek czego pies oddycha płytko i powierzchownie. Gorączka wywołuje zaburzenia w czynności serca i całego układu krążenia. Powłoki brzuszne są silnie napięte i w czasie stania podciągnięte ku górze.
Niektóre psy, zwłaszcza młode, stoją i skomlą z bólu. W początkach choroby występują często wymioty i biegunka, później niedowład jelit  (samoobrona organizmu, żeby przez ruchy jelit nie
doprowadzić do rozprzestrzeniania się zapalenia). W miarę postępowania choroby zwierzę obojętnieje. Ciepłota ciała z bardzo wysokiej spada poniżej normy, tętno jest znacznie zwolnione i prawie niewyczuwalne. Jest to bardzo niepomyślny objaw, wskazujący na nadchodzącą śmierć.
Zdarza się też, chociaż rzadziej, przebieg przewlekły. Występują wtedy podobne objawy, ale nie są one tak ostro wyrażone. Wskutek gromadzenia się dużej ilości płynu objętość brzucha znacznie się zwiększa. Nierzadko przewlekła postać zapalenia otrzewnej jest następstwem gruźlicy lub innej choroby zakaźnej (streptotrichoza).
Sposób leczenia zależy od przyczyny wywołującej zapalenie otrzewnej. W każdym wypadku konieczna jest pomoc lekarska. Przy otwartej ranie jamy brzusznej (> pogryzienie) konieczne jest natychmiastowe udzielenie pomocy, gdyż czasami tylko natychmiastowa operacja może ocalić życie psa (pęknięcie ropnia macicy, ropomacicze). Konieczne jest też zastosowanie odpowiednich antybiotyków, sulfonamidów lub innych leków. Środki te zwiększają możliwość wyleczenia. Niekiedy wskazana jest punkcja jamy brzusznej w celu usunięcia płynu zapalnego lub ułatwienia rozpoznania. Stosuje się też leki polepszające pracę serca i wzmacniające.
Właściciel psa może pomóc w jego leczeniu przez stworzenie zwierzęciu odpowiednich warunków. Przede wszystkim przez zapewnienie spokoju i przygotowanie miękkiego posłania. Nie należy zmuszać psa do jedzenia. Jeżeli lekarz wet. zleci, mogą być stosowane okłady na brzuch, najpierw zimne, a następnie ciepłe.

W tkance płucnej silnie rozgałęziony jest system kanałów — oskrzeli. Rozprzestrzeniona sieć oskrzeli przypomina drzewo, dlatego też zwana jest drzewem oskrzelowym. Z widełkowatego rozdwojenia
tchawicy odchodzą najpierw 2 duże pnie oskrzelowe, rozdzielające sio. na wiele coraz mniejszych oskrzeli, od których odchodzą jeszcze mniejsze kanaliki, dzielące się na niezliczone bardzo małe oskrzeliki zakończone pęcherzykami płucnymi,  podobnymi do  winogron. Wszystkie te pęcherzyki biorą udział w wymianie gazów.  Zadaniem oskrzeli jest pobranie i wciągnięcie do pęcherzyków płucnych jak największej ilości powietrza. W pęcherzykach płucnych następuje wymiana — krew pochłania tlen z pobranego powietrza a wydala dwutlenek węgla. Objętość wymienionego gazu można sobie w przybliżeniu wyobrazić. Gdyby było możliwe wszystkie kanaliki i pęcherzyki płucne rozciągnąć w jedną płaszczyznę, to powierzchnia płuc dużego psa wyniosłaby w przybliżeniu 100 m2; jest to wielkość małej sali.
Wewnętrzną powierzchnię oskrzeli wyściela wyposażona w liczne gruczoły błona śluzowa. Zapalenie tej warstwy nosi nazwę zapalenia oskrzeli albo bronchitu (od łacińskiej nazwy bronchitis). Schorzenie to zawsze związane jest z obfitym wydzielaniem śluzu z gruczołów błony śluzowej. Stopień nasilenia choroby zależy min. od tego, czy proces zapalny objął tylko największe oskrzela, czy też całą sieć drobnych oskrzelików. Często jednocześnie zapaleniu ulega i tchawica.
Najczęściej zapalenie oskrzeli rozwija się w następstwie przeziębienia. Przede wszystkim choroba zdarza się u rozpieszczonych psów pokojowych, które rzadko wychodzą na świeże powietrze. Chorują jednak też inne psy, zwłaszcza myśliwskie, przy nagłej zmianie pogody  w jesieni lub na wiosnę.
Nieżyt oskrzeli może być również wywołany podrażnieniem błony śluzowej dróg oddechowych pyłem i różnymi gazami. Schorzenie to towarzyszy z reguły > nosówce. O nieżycie zastoinowym oskrzeli mówi się, gdy choroba1 jest następstwem zaburzeń w krążeniu krwi spowodowanym schorzeniem serca (> wady zastawek sercowych). Wielokrotnie powtarzające się zapalenie oskrzeli powoduje wytworzenie się stanu przewlekłego, wywołującego ciężkie, uporczywe dolegliwości.
Objawem nieżytu oskrzeli jest  kaszel,  utrudnione  oddychanie połączone z wydalaniem wykrztuśmy. Kaszel początkowo jest suchy, krótki, męczący. Po kilku dniach staje się — zazwyczaj wskutek obecności wydzieliny — wilgotny i przedłużony. W tym stadium można już nawet samym uchem usłyszeć przy każdym wdechu gwiżdżące, szmery. Są one wywoływane obecnością wydzieliny w oskrzelach. Jeżeli zapalenie obejmuje także drobne oskrzeliki, to oddychanie jest utrudnione i występują ogólne zaburzenia w stanie zdrowia. Chory pies je niechętnie, jest osłabiony i obojętny. Ciepłota ciała jest tylko nieznacznie podwyższona. Jeżeli u młodych psów przekracza 40°C, to należy przypuszczać, że rozwinęła się nosówka i konieczna jest jak najszybsza wizyta u lekarza wet.
Gromadzenie /Się wydzieliny w oskrzelach i obrzęk błony śluzowej powodują krótkie oddechy i napady kaszlu. Zaniedbana i nieleczona ostra postać choroby może przejść w przewlekłą, która staje się nieuleczalna. W tym przypadku często po krótkich okresach polepszenia, zdarzają się nawroty choroby, zwłaszcza przy zmianie pogody, objawiające się słabszym lub silniejszym kaszlem. Stałe gromadzenie się wydzieliny z gruczołów błony śluzowej w oskrzelach może doprowadzić  do ich trwałego rozszerzenia  się.
Zapobieganie zapaleniu oskrzeli polega na przyzwyczajaniu psa od szczenięcia do dużej ilości ruchu na świeżym powietrzu, także w zimie. Legowisko psa nie może być, umieszczone w pobliżu pieca. Trzeba pamiętać, że pies stale nosi na sobie swoje futro (jeżeli nie jest ostrzyżony). W tym chroniącym go przecj zmianą pogody odzieniu, w które natura przezornie wyposażyła psa, leży on w ciepłym pokoju, a później nagle wychodzi na powietrze. Dlatego właśnie psy pokojowe najczęściej chorują na zapalenie oskrzeli. Jeżeli pies nie jest dostatecznie zahartowany i przez trzymanie w ciepłym pokoju wydelikacony, to lepiej już w zimie przy złej pogodzie ubierać go przed wyjściem na zewnątrz w płaszczyk, niż ryzykować jego chorobę.
Psa z ostrym nieżytem oskrzeli należy trzymać w ciepłym, dobrze wietrzonym, ale bez przeciągów, pokoju. Nie powinien on zażywać zbyt dużo ruchu. Można stosować nacierania, jak przy  zapaleniu opłucnej oraz okłady Priessnitza (> zapalenie zapalenie oskrzpłuc). Przy suchym kaszlu stosuje się środki osłabiające kaszel (kodeinę). Sprzedawane są one jednak tylko na receptę. Podaje się też syropy wykrztuśne, ciepłe mleko i wywar z kaszy lub siemienia lnianego, które dobrze wpływają na równocześnie rozwijające się zapalenie krtani i górnych dróg oddechowych.
Przy obfitej wydzielinie z dróg oddechowych i mokrym kaszlu nie wolno używać kodeiny. Stosuje się wtedy środki ułatwiające usunięcie wykrztuśmy. Z wielu środków można tu zalecić Liguor Ammoni anisatus, który podaje się w ilości 5—10 kropli dziennie. Oprócz tego lekarz może przepisać, zależnie od potrzeby, środki przyspieszające lub hamujące wydzielanie śluzu. Wydzielanie śluzu można też wzmóc inhalacjami (> zapalenie krtani). Nie mogą one jednak być stosowane w zastoinowym nieżycie oskrzeli, który spowodowany jest niedoczynnością serca. Pies potrzebuje wtedy dużo spokoju, trzeba go oszczędzać, a schorzenie podstawowe należy leczyć według wskazówek.lekarza wet.
W ostrym nieżycie przy odpowiednio wcześnie zastosowanym leczeniu rokowanie jest pomyślne. U psów starszych i osłabionych choroba może jednak objąć głębiej położone odcinki, wskutek czego rozwija się zapalenie płuc. Dlatego wymagają one szczególnej opieki i troski.

Wnętrze jamy piersiowej wyścielone jest delikatną przezroczystą powłoką — opłucną. Wyróżnić w niej można dwie części — opłucną płucną i opłucną ścienną. Część ścienna pokrywa od wewnątrz całą ścianę klatki piersiowej, a następnie już jako część płucna przechodzi na płuca, które otacza całkowicie jak osłonka.
Procesy zapalne toczące się w płucach łatwo przenoszą się na opłucną, powodując jej zapalenie. Stan zapalny opłucnej może więc być następstwem zapalenia płuc lub powstania ropnia w płucach, a także może rozwinąć się w przebiegu różnych chorób zakaźnych, przede wszystkich > gruźlicy. Czasem zapalenie opłucnej powstaje samoistnie po obniżeniu odporności organizmu, np. wskutek przeziębienia, przemęczenia.
Bez względu na to, jakie jest tło choroby, zawsze biorą w niej udział bakterie. Na przykład mogą one dostawać się z zewnątrz przez drążące rany, które powstały w czasie gryzienia się psów lub w wypadku drogowym.
Odczyn zapalny opłucnej w początkowym okresie jest podobny jak przy > zapaleniu otrzewnej. Następuje przenikanie z krwi i gromadzenie się substancji białkowej — f ibryny,  z której mogą tworzyć się na opłucnej grube złogi. Powstaje wtedy suche zapalenie opłucnej. Jeżeli natomiast w jamie opłucnej zbiera się płyn wysiękowy — rozwija się mokre zapalenie opłucnej. W obu przypadkach, po wyleczeniu zapalenia mogą pozostawać
między płucami a opłucną łącznotkankowe zrosty. Ilość i jakość płynu zapalnego jest bardzo różna. U dużych psów w jamie opłucnej może gromadzić się do 5 1 płynu. Może on być wodnistokrwisty, ciągliwy lub ropny. W przeciwieństwie do puchliny klatki piersiowej (wodopiersie), przy której płyn zbiera się w obu połowach jamy opłucnej, w mokrym zapaleniu opłucnej z reguły wysięk gromadzi się w jednej połówce.
Ogólny stan zwierzęcia w tej chorobie ulega poważnym zaburzeniom. Ruchy klatki piersiowej wywołują, zwłaszcza w suchym zapaleniu, kłujący ból. Wskutek tego oddechy są powierzchowne i krótkie, a przy oddychaniu pracują mięśnie brzuszne (tzw. oddychanie brzuszne). Dotykanie klatki piersiowej, a szczególnie przestrzeni międzyżebrowych, wywołuje ból. Jeżeli w klatce piersiowej gromadzi się większa ilość płynu, to przy wdechu płuca nie mogą się całkowicie rozciągnąć i oddychanie staje się uciążliwe. Występują też gorączka, pragnienie, brak apetytu i posmutnienie. Pojawia się krótki suchy i matowy kaszel albo też jest on stłumiony, gdyż wywołuje ból. Ponieważ choroba trwa wiele tygodni i połączona jest z gorączką, występują zaburzenia w czynności serca i układu krążenia. W następstwie postępującego ogólnego osłabienia chore zwierzę może paść. Zapalenie opłucnej jest więc chorobą niebezpieczną dla życia i leczenie chorego psa trzeba powierzyć lekarzowi wet.
Leczenie przeprowadzane jest według tej samej zasady jak > w zapaleniu otrzewnej. Stosuje się przede wszystkim antybiotyki i sulfonamidy. Poza tym środki podtrzymujące pracę serca, łagodzące kaszel i ból oraz preparaty wzmacniające. Przy gromadzeniu się wysięku w jamie płucnej stosuje się wielokrotnie punkcję w celu usunięcia płynu oraz podaje środki moczopędne ułatwiające wsysanie wysięku.
Właściciel może pomóc w leczeniu chorego psa przez intensywne, ale racjonalne jego odżywianie, które zapewni zwierzęciu wszystkie niezbędne składniki, a jednocześnie nie obciąży nadmiernie jego żołądka i jelit. Podaje się więc mleko i mleczne zupy z ryżem, rosół z jajkiem, posiekane lub rozdrobnione mięso (gotowane lub pieczone) albo zupę mączną z dodatkiem cukru gronowego i jajka. Jeżeli pies całkowicie nie ma apetytu i dłuższy czas nie chce jeść — trzeba go żywić „na siłę”, ażeby podtrzymać jego siły. Znaczny ubytek białka w organizmie, powodowany częstymi punkcjami, trzeba wyrównać przez podawanie pokarmu obfitującego w ten składnik (gotowana ryba bez ości, chude mięso, twaróg, ser). Lekarz wet. w razie potrzeby może przepisać podawanie płynów odżywczych, które wlewa się łyżeczką do jamy ustnej lub, jeżeli pacjent usilnie broni się, podaje w głębokiej lewatywie. Ze względu na osłabienie krążenia konieczne jest zapewnienie psu spokoju. Równie ważne jest, by zapewnić psu świeże powietrze, dlatego pokój, w którym przebywa, musi być często wietrzony (unikać przeciągów!). W jednostronnym mokrym zapaleniu opłucnej, kładzie się psa na chory bok, ażeby mógł swobodnie oddychać zdrową częścią płuc. W ciągu pierwszych 24—48 godzin choroby można stosować zimne okłady, które hamują rozwój procesu zapalnego i obniżają ciepłotę ciała. Później stosuje się gorące okłady Priessnitza (> zapalenie płuc) oraz nacieranie klatki piersiowej spirytusem kamforowym Po natarciu trzeba psa okryć derką, gdyż parujący ze skóry spirytus zabiera dużo ciepła ciała.  Jeszcze intensywniej działają nacierania 5% spirytusem gorczycowym, który jednak silnie podrażnia skórę i powoduje jej przekrwienie, toteż nie może być zbyt silnie wcierany. Poza tym ma on bardzo nieprzyjemny zapach, co silnie odczuwa się przy trzymaniu psa w domu.

U psów zapalenie nerek zdarza się dość często i nierzadko wpływa ujemnie na cały organizm, zwłaszcza gdy proces chorobowy jest znacznie zaawansowany.
Zapalenie nerek może mieć przebieg ostry lub przewlekły. Zapalenie przewlekłe rozwija się samoistnie wskutek wielokrotnego, powtarzającego się drażnienia nerek lub też jest następstwem ostrego zapalenia.  Schorzenia nerek mogą być wywołane przez  różne przyczyny, przede wszystkim należy wymienić drobnoustroje oraz różne substancje trujące dostające się do nerek z prądem krwi. Często jest to wirus nosówki lub leptospiry, kiedy indziej bakterie ropne przenoszone z ognisk ropnych (zęby, migdałki i inne narządy). Również zapalenie nerek niejednokrotnie pojawia się w > ropomaciczu. Ponadto wiele leków może uszkodzić nerki, zwłaszcza zawierające substancje smołowcowe stosowane w schorzeniach skórnych, oraz kwas salicylowy, olej terpentynowy, fenol, związki rtęciowe i niektóre sulfonamidy. Związki te, szczególnie zwierzętom w starszym wieku z przewlekłym schorzeniem nerek, można podawać jedynie po konsultacji z lekarzem wet. Również niektóre pokarmy mogą źle wpływać na nerki, np. gotowe zupy (w proszku) oraz żywienie resztkami ze stołu zawierającymi ostre przyprawy (pieprz) lub resztkami z restauracji lub stołówki.
Często zapalenie nerek rozwija się w następstwie przeziębienia, które wprawdzie rzadko jest przyczyną bezpośrednią, ale stwarza warunki do rozwoju choroby podstawowej. Stan zapalny może też przenieść się z pęcherza moczowego.
Intensywność objawów chorobowych zależy od stopnia rozprzestrzenienia zapalenia. Ostry przebieg choroby związany jest zawsze z pojawieniem się ogólnych zaburzeń (posmutnienie, brak apetytu) czasem wzrasta ciepłota ciała. Rzucającym się w oczy objawem jest sztywny chód chorego psa i wyginanie grzbietu. Omacywanie okolicy nerek sprawia psu ból. Oprócz tego występuje stale silne pragnienie, niekiedy oprócz tego wymioty lub biegunka. Wskutek zaburzeń w czynności nerek ograniczone zostaje wydalanie moczu. Jest on mętny, ciemny i często zawiera krew. Po polepszeniu sprawności nerek ilość wydalanego moczu ponownie zwiększa się oraz staje się on jaśniejszy. Inaczej przebiega przewlekłe zapalenie nerek występujące najczęściej u psów starszych i cechujące się powolnym długotrwałym rozwojem. Widoczne objawy pojawiają się dopiero w okresie daleko zaawansowanej choroby, wskutek tego właściciel przez długi czas nie orientuje się w stanie psa. Istotnym objawem w zapaleniu nerek jest silne pragnienie,  które powoduje,  że pies. W przewlekłym zapaleniu nerek najważniejszym czynnikiem jest odpowiednia dieta. Dawniej zalecano dietą całkowicie bezsolną i ubogą w białko. Jednak obecne wyniki badań nad przemianą materii wskazują na coś zupełnie innego. Związane ze schorzeniami nerek zaburzenia w gospodarce wodnej powodują, że z czasem organizm zostaje zubożony w sól (zwłaszcza gdy występuje biegunka i częste wymioty). Ponieważ jest ona niezbędna do prawidłowej czynności komórek — nie można stosować diety całkowicie bezsolnej. Podobnie jest z białkiem, którego organizm nie może być przez ‘czas dłuższy pozbawiony. Stąd dietę musi ustalać lekarz wet., zależnie od s^anu chorego zwierzęcia oraz wyników badania krwi i moczu.

Mózgowie i jego opony — podobnie jak każdy inny narząd — może objąć proces zapalny, powodowany przez różne czynniki. Przede wszystkim zapalenie mózgu może towarzyszyć chorobom zakaźnym, np. wściekliźnie i nosówce (postać nerwowa) ponieważ czynnik zakaźny wywołujący te choroby chętnie usadawia się w mózgu.
Zapalenie może też rozprzestrzenić się z innego objętego tym procesem narządu, np. ucha, przewodów nosowych itp. Ponadto zapalenie mózgowia może rozwinąć się wskutek wstrząsu, urazów czaszki lub powstać na tle pasożytniczym (toksyczne produkty przemiany materii po zatruciu). Mimo istnienia tylu różnych przyczyn, u psów choroba ta zdarza się stosunkowo rzadko. Objawy i przebieg zależą od miejsca rozwoju i stopnia rozprzestrzeniania zmian zapalnych. Niekiedy występuje zobojętnienie, brak świadomości i śpiączka. Chory pies stoi z opuszczoną głową, patrząc bezmyśl
nie przed siebie w jeden kąt, lub biega w kółko zataczając się. Mogą też ujawnić się zaburzenia wzroku i słuchu. Jeżeli brak jest wysokiej gorączki, która wpływa na ogólne samopoczucie zwierzęcia, czasem wykazuje ono dobry, a niekiedy nawet wzmożony apetyt. Jest to objaw często towarzyszący także innym schorzeniom mózgu ( padaczka). Chory pies może też mieć nienormalny apetyt, w wyniku którego połyka niejadalne przedmioty (> wścieklizna).
Zapalenie mózgu może również spowodować nienormalnie wzmożoną wrażliwość, lęk, niepokój nerwowy bądź uzewnętrzniać się napadami szału. Wskutek zwiększonego napływu krwi do głowy spojówki są silnie zaczerwienione. Podrażnienie ośrodka wymiotnego w mózgu może spowodować wymioty. Występują kurcze mięśni żwaczowych połączone z silnym wydzielaniem śliny. Pojawiają się ataki kurczy z przekręceniem głowy lub drgawkami kończyn na zmianę z okresami senności i śpiączki. W końcowym okresie choroby narasta częstotliwość występowania drgawek lub pojawiają się porażenia.
Zapalenie mózgu zawsze jest chorobą poważną i niebezpieczną dla życia, mogącą w ciągu kilku dni zakończyć się śmiercią zwierzęcia. U zwierząt powracających do zdrowia często pozostają trwałe zaburzenia nerwowe, gdyż obumarłe komórki nerwowe zostają zastąpione tkanką bliznowatą. U ozdrowieńców mogą więc występować drgawki, skrzywienie głowy, ślepota, zaburzenia ruchowe i porażenia, z których hie udaje się zwierzęcia wyleczyć.
Choremu psu trzeba zapewnić spokój, trzymać go w zaciemnionym pomieszczeniu i stosować zimne okłady na głowę. Lekarz wet. według potrzeby może ponadto zalecić stosowanie środków uspokajających i wzmacniających, a jeżeli choroba spowodowana jest przez czynnik zakaźny — antybiotyki i sulfonamidy. Dieta musi być lekko strawna i pożywna; podawać należy zmielone, chude mięso, mleko, żółtka jaj ukręcone z cukrem, klejki. Psy, które nie wykazują chęci do jedzenia trzeba

cierpliwie karmić. Absolutnie nie wolno stosować „dla wzmocnienia” żadnych napojów alkoholowych (czerwone wino), które pogarsza tylko stan chorego. Wskazane jest natomiast podawanie witaminy Bx.
Po przełamaniu choroby (kryzysie) powrót do zdrowia trwa bardzo długo. W tym czasie rekonwalescent wymaga znacznej delikatności i bardzo starannej opieki.
Zapalenie napletka nieżytowe To wprawdzie nieszkodliwe, ale bardzo rozpowszechnione i często uporczywe schorzenie, potocznie określane jest jako „tryper” psów. Nie jest to jednak choroba narządów rozrodczych przenoszona na inne zwierzęta, a tylko ropne zapalenie błony śluzowej napletka powodowane przez różne szeroko w przyrodzie rozpowszechnione bakterie ropne.
Nieżyt napletka objawia się zielonożółtym wypływem z otworu napletkowego. Psy pokojowe nierzadko brudzą wyciekiem dywany i wyściełane meble. Ponadto chore psy często wylizują napletek. Nieżyt napletka nie wywołuje poważnych dolegliwości dla u psa. Przy oglądaniu błony śluzowej prącia po jego wysunięciu z napletka, na jej końcu czasem widoczne są obok obrzęku zapalnego małe pęcherzyki.
Leczenie polega na płukaniu worka napletkowego lekko odkażającym środkiem. Często jednak zabiegi takie nie dają spodziewanego wyniku, gdyż po krótkim czasie rozwija się nowe zakażenie, Dlatego leczenie trzeba co pewien czas powtarzać.

Przyczyna wywołująca tę rzadką i swoistą dla owczarków niemieckich chorobę nie jest dotąd znana. Tak samo nie wiadomo dlaczego nie występuje ona u innych ras psów.
Najbardziej widocznym objawem jest wytrzeszcz obu gałek ocznych, tak że w skrajnych przypadkach można mówić o wyłupiastych oczach. Równocześnie wypada trzecia powieka z przyśrodkowego kąta oka i pokrywa gałkę oczną. Wskutek tego pysk psa ma wygląd dziwny i bez wyrazu. fonamidy itp. środki (> chemioterapia). Najczęściej leki te umożliwiają szybkie usunięcie schorzenia. U psów młodych zapalenie migdałków może wskazywać na > nosówkę. Stąd wskazana jest w takim wypadku iniekcja surowicy przeciwnosówkowej. Nawet gdy okaże się, że pies nie był chory na nosówkę — to zabieg ten daje pomyślne wyniki.
Stosuje się też ciepłe okłady na gardło (wokół szyi) z gorących rozgotowanych ziemniaków, siemienia lnianego lub rumianku. Poza tym szyję w okolicy gardła można nacierać spirytusem kamforowym, a potem zawijać ciepłym szalem.
Chory pies powinien przebywać w ciepłym pomieszczeniu bez przeciągów, a na dwór być wyprowadzany tylko na krótko „za potrzebą”. Jedzenie musi być rzadkie, łatwe do połykania (zupy mleczne i mączne). Do picia podaje się letni odwar z rumianku lub mleko (nie wolno dawać zimnej wody!). Przy silnym powiększeniu migdałków, utrudniającym znacznie połykanie, stosuje się kleik z siemienia lnianego.

Pod krzesłem stawia się naczynie z gorącym płynem do inhalacji. W ten sposób opary unoszą się do góry i są przez psa wdychane. Jeżeli pies jest bardzo nerwowy i niespokojny właściciel musi razem z nim schować się pod koc, by go uspokoić. Do inhalacji mogą też być stosowane specjalne aparaty znajdujące się w sprzedaży. Przed inhalacją trzeba jednak przykryć oczy psa czystą ściereczką.
Stosowane są też okłady Priessnitza (zapalenie płuc) oraz nacieranie lub kompresy ze spirytusu kamforowego. Jednak u psów wrażliwych mogą wywołać podrażnienie skóry.
Pokarm musi być w postaci łatwej do przełknięcia i nie za gorący. Dobrze jest dawać do picia ciepłe napoje, jak na przykład napar z kwiatu lipowego lub mleko z miodem, natomiast nie mogą to być napoje zimne. Przy silnym kaszlu stosuje się kleiki oraz rozgotowane siemię lniane (zwłaszcza przy jednoczesnym zapaleniu gardła). Niestety psy nie chcą same tego jeść i trzeba je karmić łyżką. Ponadto podaje się środki łagodzące kaszel (syrop). Niektóre kliniki dysponują również aparaturą do rozpylania (aerozolowania) leków w gardle i głębszych odcinkach dróg oddechowych. Zabieg ten stosuje się zresztą nie tylko w nieżycie krtani, ale także w schorzeniach innych odcinków dróg oddechowych.